Wat beweegt de mens ? Terwijl de natuurkundigen nog steeds zoeken naar
een eenheidsformule die het gedrag van zowel de kleinste als de grootste
dode spullen in het heelal verklaart en voorspelt, lijkt het erop alsof deze
vraag althans bevredigend beantwoord kan worden.
Uiteindelijk ligt slechts één motief ten grondslag aan alle menselijk
gedrag van alle tijden. De psychologie van de vorige eeuw heeft slechts
dwaalsporen uitgezet. Freud die eerst dacht dat sex aan de wortel van elke
handeling en gedachte lag en die later, toen zijn kaakkanker doorgroeide
meende dat een doodsdrift de stille kracht achter elk gedrag was, heeft voor
veel verwarring gezorgd.
Maar ook de Amerikanen, die meenden dat leren door beloning alles
verklaarde gingen zich te buiten aan ongepast getheoretiseer. Het antwoord
ligt zo voor de hand dat het tot nu over het hoofd gezien is, en dat is
jammer, want de konsekwenties zijn ingrijpend. Laten we eens kijken naar de
aanvang der mensheid. Nadat in lang vervlogen tijden ons aller moeder in
Afrika, al of niet door genetische manipulatie, ineens mensachtigen begon te
baren, traden die eigenschappen aan het licht die later als kenmerkend voor
de menselijke soort beschouwd zouden worden.
Naast randfenomenen zoals de sterke neiging lege stenen oppervlaktes van
graffiti te voorzien, worden in het algemeen twee vermogens als typerend
voor de nieuwe soort gezien. Het zijn de mogelijkheid met elkaar van
gedachten te wisselen en de neiging gereedschappen te vervaardigen. Andere
dieren kunnen die dingen ook wel een beetje, dolfijnen en walvissen schijnen
elkaar de oren van het hoofd te praten, en het gebruik van stokken is bij
apen en olifanten niet onbekend, het blijft toch behelpen.
Bij onze soort hebben vooral gereedschappen waarmee gedood kan worden
altijd een grote populariteit gehad. Men kon daarmee levende wezens in eten
veranderen, maar ook andere mensachtigen aan zich onderwerpen. De neiging
middelen te scheppen om een bepaald doel te bereiken uitte zich ook in de
zogenaamde domesticatie van andere dieren.
Vanuit doelmatig oogpunt bezien hebben veel dieren eigenschappen waar je
als mens veel aan kunt hebben, en om die reden zijn we nu omringd door tamme
honden, katten, kippen, koeien, varkens, paarden, olifanten, duiven, schapen
en geiten. Sinds kort verkeren we in het apparatenstadium. Bij de machines
staan communicatie- en moordapparatuur vanzelfsprekend in hoog aanzien, op
de voet gevolgd door vervoermiddelen.
Wanneer we de kenmerken van al deze activiteiten bezien is duidelijk wat
de achterliggende drijfveer is. Sinds zwarte Eva is de mensheid slechts met
één ding bezig geweest : het met alle ten dienste staande middelen elke
handeling die tot vermoeidheid zou kunnen leiden uit het leven te bannen.
Alle werktuigen ooit ontwikkeld, inclusief alle wapens, dienen dit oogmerk.
Slavernij van mensen en dieren zijn de vaste begeleider van elke menselijke
kultuur. Alle hedendaagse machines hebben geen ander doel.
Dit betekent dat het ideaalbeeld van de mens glashelder is. Het is een
staat van werkloosheid, waarin elke inspanning uit het leven gebannen is.
Contouren van deze nieuwe maatschappij worden langzamerhand zichtbaar. Een
groot aantal mensen zal zich in dit land in de toekomst kunnen vermeien in
aangename lediggang. Alleen enkele zedeprekers en politici liggen nog dwars.