Een vrije relatie
Marjan en ik woonden samen in een kraakpand. Twee kamers met daartussen een halletje met een toilet. We bewoonden ieder een eigen kamer. We hadden besloten een vrije relatie te hebben, dat wil zeggen dat we elkaar niet seksueel trouw zouden hoeven zijn. In het begin van de jaren tachtig van de vorige eeuw was dat de uitkomst van een seksuele revolutie die al weer bijna op zijn retour was. Ik had wat korte relaties met verschillende vrouwen gehad en Marjan had op een gegeven moment een vaste minnaar.

Nummer één
Ik wist van het bestaan van die minnaar af, en hij van mij, maar we zagen elkaar nooit. Op zichzelf had ik geen moeite met het feit dat Marjan ook een ander had, maar ik wilde wel dat ze voor mij koos. Dat ik haar belangrijkste partner was, zeg maar. Haar nummer één. Daar hadden we het ook wel eens over gehad, maar Marjan begreep niet echt wat ik nou precies bedoelde. Hoe zou je voor de een kunnen kiezen zonder tegen de ander te kiezen?

Eerlijkheid
Ik was verliefd geworden op een klasgenote. Hoewel die klasgenote die verliefdheid niet met een tegenverliefdheid beantwoordde, kwam ik er na een tijd achter dat ik, als ze dat wel zou doen, voor haar zou kiezen. Dus vond ik dat ik dat met Marjan moest delen. Als ik haar gevoelsmatig niet meer op nummer één zette, dan had ze het recht dat te weten. Anders zou dat, naar mijn gevoel, niet eerlijk zijn. Marjan had het recht te weten wat ik voelde.

Idem dito
Ze was even thuis om wat spullen te pakken om naar haar vriend te gaan toen ik haar vroeg of we even konden praten. Ik vertelde haar over mijn gevoelens voor die klasgenote. Dat ik voor haar zou kiezen als zij voor mij zou kiezen en wat dat, naar mijn idee voor onze relatie betekende. Marjan begreep dat. Ze was niet geschokt. Ze leek zelfs wel opgelucht. ‘Nu we het er zo over hebben’, zei ze, ‘realiseer ik me dat dat voor mij ten opzichte van Frans net zo is’.

Tegenstrijdige emoties
Je zou denken dat dat het probleem juist kleiner zou maken, maar dat deed het niet. Een golf van emoties overspoelde me. Pijn, verdriet en woede voelde ik. Bij mij gaan die gevoelens vaak samen. En als ik me zo voel trek ik me meestal in mezelf terug. ‘Ga maar’, zei ik, ook omdat ik bang was voor de heftigheid van deze gevoelens die me uit het niets leken te overvallen.

Geraakt
Maar dat deed ze niet. Ze zag dat ik diep geraakt was. ‘Nee’, zei ze, ‘ik laat je zo niet alleen’.

Ontdaan
Ik zat met mijn rug naar haar toe. En zij zat schuin achter mij en wachtte. Ik probeerde mijn emoties te beheersen maar dat lukte niet lang. Ik weet niet meer wat ik allemaal gezegd heb. Ik weet niet meer hoelang ik heb gehuild, wel dat dat met lange uithalen was. Ik weet zelfs niet meer waarom ik zo ontdaan was. Rationeel was dat niet. Ik had zelf gekozen voor iemand anders, dus waarom was ik nou zo van slag omdat Marjan dat ook had gedaan. Omdat ze dat niet eerder had gezegd? Deed dat er dan toe? Blijkbaar wel.

Liefde
Marjan liet me rustig uitrazen. Ze luisterde. Ze accepteerde mijn emoties. Ze accepteerde mij in al mijn onredelijkheid. Na een tijdje werd ik rustig. ‘Dank je wel Marjan’, zei ik. ‘Gaat het?’, vroeg ze. ‘Ja’, zei ik, als je wilt kun je nu wel gaan’. ‘Weet je het zeker?’, vroeg ze. Ik knikte. Ze keek me aan en glimlachte. Ik glimlachte terug. Ik keek haar na toen ze mijn kamer uitstapte en realiseerde me dat ze van me hield. Anders was ze nooit gebleven. Anders had ze me gewoon alleen gelaten met al mijn emoties. Ik realiseerde me ook dat ik van haar hield, ook al besloten we niet langer elkaars liefjes te zijn. Dat dat aan de liefde tussen ons niets afdeed.

Vriendschap
We zijn vrienden gebleven, Marjan en ik. Die vriendschap is door de jaren heen alleen maar gegroeid. De klasgenote waar ik verliefd op was, is allang uit mijn leven verdwenen, maar Marjan maakt er nog steeds een essentieel deel van uit. Ze was er bij toen ons kind geboren werd en is zijn officieuze peetmoeder. Ze is nog steeds mijn hartsvriendin.

Ze zit mijn hart en ik zit in het hare.

Intimiteit kent vele vormen.

Soms moet je de ruimte en de tijd nemen om de juiste vorm te vinden.