Sophie Taeuber-Arp heeft haar hele leven wat in de schaduw van haar echtgenoot, Hans Arp, geleefd – als man kreeg hij als kunstenaar meer belangstelling en werd hij bij leven beroemder dan haar, maar de laatste jaren wordt dat beeld behoorlijk rechtgetrokken, want er verschijnt elk jaar wel een boek met nieuw ontdekt werk van Sophie, of werk dat eindelijk de waardering krijgt die het verdient.

King Stag is zo’n boek – Koning Hert was een commedia del’arte-verhaal uit 1762 van de Italiaanse Carlo Gozzi. Het verhaal gaat over liefde en samenzwering aan het hof van koning Deramo. Op zoek naar een bruid wordt Deramo het slachtoffer van de intriges van zijn tegenstander Tartaglia en wordt hij tijdelijk in een hert veranderd.

In 1918 produceerden de Zwitserse toneelschrijver René Morax en regisseur Werner Wolff een moderne bewerking van Gozzi’s sprookje, dat ze ombouwden tot een dadaïstische parodie op de psychoanalyse van Sigmund Freud en Carl Gustav Jung. De productie was bedoeld als poppentheater, waarvoor avant-garde kunstenares Sophie Taeuber-Arp (1889–1943) de decors en een ensemble van zeventien geabstraheerde marionetten ontwierp. Haar ontwerpen waren voor die tijd absoluut revolutionair.

Dit boek bevat de eerste Engelse vertaling van Morax en Wolffs bewerking van King Stag. De tekst wordt aangevuld met schitterende foto’s van Taeuber-Arps iconische marionetten, die over uitklapbare pagina’s te zien zijn. Bovendien heeft het in linnen gebonden boek twee marionettentouwtjes als leeslinten. Het werk van Taeuber-Arp komt daardoor optimaal tot haar recht.

Essays onderzoeken het ontstaan van de originele productie uit 1918 en plaatsen deze in een historische context, werpen een nieuw licht op het toneelstuk en benadrukken het belang ervan voor de Zwitserse avant-garde.

Maar het zijn vooral die schitterende marionetten van Taeuber-Arp die dit tot een te koesteren boek maken. Prachtig en met liefde uitgegeven, tot in de kleinste details perfect.

• Carlo Gazzi’s King Stag by Sophie Taeuber-Arp – Museum für Gestaltung Zürich – Scheidegger & Spiess – hardcover € 39,-