In de reguliere reeks stripverhalen rond het sterrenkind Thorgal zijn we aangeland bij deel 40, en Thorgal is bij het ruimteschip aangekomen waarmee hij ruim veertig jaar eerder op aarde is beland. Daar krijgt hij te maken met een net ontwaakte boordcomputer, die zo geprogrammeerd is dat hij alle bewoners van de aarde moet uitroeien om de aarde geschikt te maken voor zijn opdrachtgevers van de planeet die ooit dit ruimteschip op pad stuurden. Dat stelt Thorgal voor een zware taak, die opmerkelijk veel raakvlakken blijkt te hebben met de problemen van onze tijd.
Thorgal – 40 – Tupilaks.
De Orde van de Drakenridders is een fantasy-reeks die ook al aan zijn dertigste boek toe is, en ook hier geldt wat voor alle goede fantasy of science fiction geldt – er wordt je een bijzondere spiegel van onze tijd voorgehouden, dit keer via een verhaal van één drakenridder, die we volgen van kind tot ze hoofd van de Orde is. En alles blijkt een prijs te hebben. Geweldig verhaal, fantastische tekeningen!
De Orde van de Drakenridders – boek 30 – De Oude
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 411. Voor deze heb ik opnieuw de stempel van het oog gebruikt waar ik de nummers 404 en 405 ook mee gemaakt heb – hier ga ik nog even een stapje verder. Ik vrees dat het toch een kleine serie gaat worden…
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 412 is ook opgebouwd rond diezelfde stempel van datzelfde oog, alleen is dat oog hier nauwelijks meer terug te vinden en onherkenbaar geworden door de herhaling. Het is nu vooral een spel van optische illusies geworden.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 413 kun je het beste van een afstandje bekijken, want als je hier met je neus bovenop gaat staan lijkt alles vrij willekeurig en rommelig bij elkaar geflanst. Pas van een afstand zie je de diepte en de structuur in volle glorie verschijnen.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 414 gaat nog een keer terug naar het oog, dat ik hier wat verbaasd probeer te laten kijken. Ik blijf het leuk vinden om te variëren op een thema, en om er dan totaal verschillende beelden uit te halen.
Het gebeurt steeds vaker dat uitgeverijen stripmakers de vrije hand geven om van legendarische striphelden eigen interpretaties te maken, en heel vaak pakt dat erg goed uit, denk maar aan de Robbedoesreeks die door gastmakers werd gemaakt. Voor de immens populaire strip Thorgal, die Noordse sagen combineert met fantasy en science fiction, komt er nu ook zo’n reeks, Thorgal Saga, en het eerste deel is meteen al een klein meesterwerk, waarin de oude Thorgal door een list van een van zijn aartsvijanden wordt verleid terug te reizen in de tijd. Goed verhaal, fabelachtig mooi getekend, en wat mij betreft een van de beste Thorgal-verhalen ooit.
Thorgal – Vaarwel Aaricia.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 nummer 407 is een tikkeltje weerbarstig, dus je kunt hier het beste even wat langer naar kijken, want dan valt alles wel op zijn plaats. Op-art met een rafelrandje is wel een goede omschrijving voor deze, al is het ook weer een merkwaardig zoekplaatje.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 408 lijkt wel een reliëf van verschillende ruwe stenen, maar als je gaat inzoomen kom je er achter dat er met het perspectief iets vreemds aan de hand is – het is dan feitelijk ook gewoon weer een abstract spel van optische illusies, waarin kleur, licht en schaduw je subtiel op het verkeerde been zetten. Zoom bij deze vooral ook even in, daar wordt hij alleen maar leuker van.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 409 is een weerbarstig gevalletje met wat subtiele optische illusies en een zoekplaatje dat echt voor gevorderden is. Er zitten lachende aapjes in verstopt, gewone gezichten en nog heel veel meer, maar hoe harder je je best doet om ze te vinden hoe lastiger het lijkt te worden. Gewoon ontspannen blijven kijken, dan valt het perspectief ook vanzelf op zijn plek.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 410 zit subtieler in elkaar dan je op het eerste gezicht zou denken. Kijk er maar eens wat langer naar, dan zie je vanzelf wel wat ik bedoel.
Martien Frijns, een van de twee uitgevers van AFdH uitgevers en de briljante vormgever van alle boeken van die uitgeverij, is per 1 januari zijn eigen uitgeverij begonnen, M10Boeken, en die geeft vanaf de dertigste jaargang ook het tijdschrift voor vertalen Filter uit, dat er als altijd perfect uitziet, en dat ik ook nu weer van kaft tot kaft gelezen heb, want Filter is niet alleen een must voor vertalers maar ook voor elke gretige lezer. Overigens wens ik Frijns en zijn uitgeverij heel veel succes en ben ik heel benieuwd naar zijn eerste boeken.
Filter – jaargang 30 nummer 1 – Een caleidoscopisch vertaaljaar.
Theo Gerber was een Zwitserse kunstenaar die geen behoefte had aan eer en roem en daardoor vrij onbekend bleef. Ruim na zijn dood werd hij herontdekt door het museum in zijn geboortestad die een grote tentoonstelling rond zijn werk maakte en een fraaie catalogus. Gerber combineerde Afrikaanse invloeden met surrealisme en pop-art, en werkte met verschillende technieken – beeldhouwen, schilderen, collages, tekeningen, textiel, druksels, alles werd gecombineerd tot een volstrekt unieke eigen wereld.
Theo Gerber – Science Fiction.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 403 is een ingenieus en subtiel spel van optische illusies waarin een schroef-effect wordt gesuggereerd door de schaduwen die zijn aangebracht. Kijk vooral even wat langer, want bij deze kan het even duren voor het kwartje valt, om het zo maar te zeggen. En zoom vooral ook even in, want daar wordt hij bijna nog fascinerender van.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 404 heb ik gemaakt met slechts één stempeltje van een oog, dat ik zelf erg geslaagd vind, dus ik laat hem hier kaal zien, vooral ook omdat hij grafisch zo sterk is dat er, als je hem kantelt, er een totaal ander beeld opdoemt dat op zijn eigen manier net zo sterk is.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 405 is met dezelfde stempel gemaakt, maar hier ben ik even verder gegaan met andere stempels ter ondersteuning, waardoor hij wat minder kaal op de bladzijde staat. Oordeel zelf maar welke variatie je het sterkste vindt.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 406 is een wat lastiger zoekplaatje, want je kunt hier van een afstandje ook ogen in zien, maar voor de gevorderde zoekplaatjesspeurder zijn er ook opmerkelijke mannen in te ontdekken. Bovendien is dit weer een spel van optische illusies, waardoor je hier weer op verschillende manieren op scherp wordt gezet als kijker.
De klassieke science fictionboeken over de planeet Dune van Frank Herbert worden met groot succes verstript in verschillende reeksen, en ik was wat terughoudend toen ik zag dat er een deel uitkwam met “verhalen uit Arrakeen” – dat lijkt wel een beetje op het uitmelken van de basis-saga, dacht ik. Maar de twee verhalen die in dit deel gebundeld zijn blijken uitstekende strips op te leveren, met voor het tweede verhaal zelfs een verbazingwekkend goede tekenaar die de beste tekeningen tot nu toe in de hele Dune-reeks levert. Een aanrader dus.
Dune – Verhalen uit Arrakeen
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 399 is een spel van licht en schaduw, waarbij de schaduwen ogenschijnlijk op stenen vallen. Maar ook hier bedriegt de schijn weer op een subtiele manier. Zoals je met deze grafieken wel vaker voor de gek wordt gehouden – ik vind het wel leuk om de kijker op scherp te zetten.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 400 is op-art met een rafelrandje, gemaakt op lichtgrijs papier, met zwarte en witte stempelinkt, en zoals altijd heb ik weer stempels gesneden uit rubberen en plastic gummen, met een scherp afbreekmesje, dat werkt wat mij betreft nog steeds het beste.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 401 is een kwestie van focussen – het witte vlakje kun je zien als het hoogste punt dat licht vangt, maar ook als een gat waar je doorheen kijkt, en dat maakt nogal een verschil. Als je dat gat te pakken hebt, bij wijze van spreken, kun je misschien ook de karikatuur van het ijsvogeltje zien, vooral als je inzoomt.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 402 is een spel van optische illusies die bij elke kanteling opnieuw ontdekt wil worden. Neem er dus uitgebreid de tijd voor. Dat loont echt de moeite, geloof me.
Merel is een alleenstaande vrouw van in de veertig die op het Vlaamse platteland woont, eenden kweekt om aan tentoonstellingen mee te doen, schrijft voor de lokale krant en veel in de kantine van de lokale voetbalclub te vinden is. Haar leven komt op de kop te staan als er onverwacht roddels over haar verspreid worden die verstrekkende gevolgen blijken te hebben. Stripmaker Clara Lodewick laat mooi zien hoe vernietigend een roddelcampagne kan uitpakken voor meerdere levens en zelfs een hele dorpsgemeenschap.
Merel.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 394 is een vreemd zoekplaatje waar je van alles in kunt ontdekken, van baby’s tot enge beesten, maar van een afstandje is het vooral een spel van optische illusies, dat verandert als je gaat kantelen, dus gebruik de galerie en bekijk de grafiek liefst op een groot scherm.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 395 is een spel van licht en schaduw en van optische illusies, en bij deze is het wel slim om eerst even in te zoomen, dan krijg je er het snelste greep op. En je ziet ook wat beter hoe dat spel van licht en schaduw precies werkt.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 396 speelt ook weer met optische illusies, maar het zoekplaatje is er ook weer bij, vrees ik. Want als je de ogen eenmaal gezien hebt kom je er bijna niet meer van los, en zijn de landschappen en de vreemde gezichten moeilijk meer te vinden. Maar ze zijn er wel degelijk.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 397 is een tikkeltje weerbarstiger, maar als je even de moeite neemt wat langer te kijken valt alles vanzelf op zijn plek en zie je dat er ook hier weer sprake is van subtiele optische illusies die je als kijker vrijwel ongemerkt op scherp zetten.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 398 lijkt wel een dadel of een bloem die nog moet opengaan, net hoe je er naar kijkt. Maar ook kun je hier naar kijken als een abstract spel van optische illusies, op-art met een afleidingsmanoeuvre, zou je kunnen zeggen. Neem er rustig de tijd voor, dat is geen overbodige moeite.
Ruud’s stokpaardjes aflevering 14 gaat over anarchisme en de vooroordelen die daarover de ronde doen, ook bij de schrijver van de stokpaardjes, Ruud Moors, die zich pas na het lezen van een boek van Noam Chomsky realiseerde dat hij altijd al een anarchist is geweest. Hij legt uit waarom in deze veertiende aflevering van deze reeks filosofische en autobiografische essays, waarvan we er hier elke zondag een publiceren.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 390 is een mooi voorbeeld van “op-art met een rafelrandje” – je kunt deze het beste van een afstandje bekijken, en het is zinvol om er dan ook even wat extra tijd voor uit te trekken, zodat alles op zijn plek kan vallen. Kantelen is ook aan te raden, net als inzoomen.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 391 is een variatie op hetzelfde thema, en ook hier kan het even duren voordat alles op zijn plek valt. Even wat langer blijven kijken dus, want dan zie je echt meer, en dan zie je ook de merkwaardigheden van het perspectief en de optische illusies.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 392 is een combinatie van optische illusies en een zoekplaatje voor gevorderden, en bij deze adviseer ik je om eerst even in te zoomen, zodat je kunt zien hoe ingenieus hij op detailniveau al in elkaar steekt. Als je dan uitzoomt blijf je de nuances zien, en dat is toch een verrijking van je kijkervaring, om het maar eens duur te zeggen.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 393 is ook weer een combinatie van een merkwaardig zoekplaatje, waar je in ieder geval mannenhoofden in kunt ontdekken, en een spel van optische illusies, zeker als je een beetje afstand neemt.
De zogenaamde film noir was een genre misdaadfilm uit de jaren veertig en vijftig van de vorige eeuw dat zich in een tamelijk sombere wereld afspeelde. Noir Burlesque is een tweedelige strip van Enrico Marini die een maffiasaga tekende die daar nog een schepje bovenop doet – een harde misdaadstrip met de nodige humor, getekend in zwartwit met rode accenten. Het tweede deel is een geweldige afsluiter.
Noir Burlesque 2/2
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 386 lijkt een verzameling ogen te zijn, maar ook hier word je feitelijk op het verkeerde been gezet, want het zijn, als je beter kijkt, toch wel erg vreemde ogen, alles bij elkaar. Maar het blijkt nog niet zo eenvoudig om er naar te kijken als een abstract spel van optische illusies als je die ogen eenmaal gezien hebt.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 387 heb ik gemaakt met dezelfde stempel als basis als nummer 386, maar het oog is op magische wijze geheel verdwenen. Dat is het mooie van variaties op een thema, en het laat ook mooi zien waarom ik nog steeds geen genoeg heb van het maken van deze stempelgrafieken.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 388 is een multi-interpretabel zoekplaatje, waar je onder meer planten achter een beslagen raam in kunt zien, vogelnestjes, gezichten en nog veel meer. Maar je kunt het ook bekijken als een abstract spel van optische illusies – op-art met heel veel rafelrandjes. Neem er dus even rustig de tijd voor.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 389 heb ik gemaakt op bruin-beige papier met zwarte en witte stempelinkt, en bij deze zou ik je willen adviseren eerst even in te zoomen, zodat je eerst even rustig kunt kijken hoe het spel van licht en schaduw precies in elkaar steekt. Als je dan uitzoomt heb hje meteen wat meer oog voor de details.
Johanna Juhola is een Finse accordeoniste die heerlijke tango’s speelt, solo en in het Finse tango-orkest van pianist-arrangeur Timo Alakotila. Nu komen die twee virtuozen met een duo-album. Accordeon en vleugel, en zeker niet alleen tango, want ze gaan nu echt alle kanten op – klassiek, folk, dansen en jazz worden als vanzelf gemengd tot een opwindende nieuwe Finse muziek. Puur genieten.
Timo Alakotila & Johanna Juhola Duo – Amicum
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 382 is een spel van licht en schaduw, waarbij je vooral ook even goed op de achtergrond moet letten. En ook hier loont het de moeite te gaan kantelen en inzoomen, kortom om volledig gebruik te maken van de galerie.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 383 is er ook een waar licht en schaduw een grote rol spelen, en bij deze word je ook nog eens op het verkeerde been gezet doordat je denkt dat je naar een compositie met verschillende stenen zit te kijken. Maar kijk maar eens wat beter en langer, dan ga je vanzelf twijfelen. Maar waar kijk je dan wel naar?
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 384 is in de eerste plaats een zoekplaatje voor gevorderden, waarin je toch wel vrij gemakkelijk een gekuifde vogelkop kunt vinden, maar van een afstandje is het vooral ook een spel van optische illusies, en zeker als je gaat kantelen wordt het een abstract spel van illusies, waarbij het even duurt voor alles op zijn plek valt.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 385 heeft iets ongrijpbaars als zoekplaatje, maar ook wat zijn optische illusies betreft. Langer kijken en inzoomen helpt wel een beetje om er greep op te krijgen, want zoals steeds moet je bij dit soort slow art toch een beetje geduld oefenen.
Galaxa speelde een bijrol als fee in de verhalen rond De Rode Ridder, een van de langer lopende stripreeksen van Willy Vandersteen, maar gelukkig kreeg iemand het gelukkige idee om Galaxa een eigen stripreeks te geven. Dat zou eigenlijk een spin-off van drie delen worden, maar ik kan je nu al verklappen dat deel 3 eindigt met een geweldige cliffhanger, en dat er ongetwijfeld meer delen zullen volgen, en daar ben ik alvast heel erg blij mee. De delen 2 en 3 zijn weer voorbeelden van sublieme, intelligente fantasy.
Galaxa – 2 Scherven in het donker en 3 Het spoor van de duivel.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 378 is naast een spel van optische illusies vooral ook een zoekplaatje voor gevorderden waarin je in ieder geval gezichten kunt vinden, zonder er heel erg veel moeite voor te doen, al zul je misschien even wat moeten kantelen. Verder is het een kwestie van nog even wat langer en beter kijken.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 379 is een spel van optische illusies dat verandert als je gaat kantelen. Blijf na elke kanteling wel even hangen, want het duurt altijd even voor alles weer op zijn plek valt. En dit soort slow art heeft gewoon wat meer tijd nodig.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 380 ziet er bedrieglijk eenvoudig uit, als een doosje vol groene smaragden of andere edelstenen. Maar kijk je langer en aandachtiger dan ga je al snel twijfelen. Zoom bij deze vooral ook even in om de subtiele kleurnuances even te bekijken.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 381 ziet er ook bedrieglijk simpel uit, maar ook hier zou ik je willen vragen even wat langer te blijven kijken, want dan blijkt er toch net even wat meer aan de hand te zijn dan je op het eerste gezicht had gedacht.
Moonlight Benjamin presenteert zichzelf als de funky voodookoningin van Haïti, en de muziek die ze maakt is hard met rauwe elektrische gitaren, stevige riffs en een indrukwekkende stem. Rauwe rock, voodoo, Haïti, pure energie en een avontuurlijke aanpak, genoeg voor een subliem album waar je echt wel even wakker van wordt.
Moonlight Benjamin – Wayo
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 374 lijkt simpel, maar is toch wat weerbarstiger dan je zou denken. kijk er maar eens wat langer naar, en kantel hem ook een paar keer, dan zie je waarschijnlijk wel wat ik bedoel. De optische illusies kunnen je zomaar een andere kant op sturen.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 375 is een verwarrende als je hem als zoekplaatje voor gevorderden ziet, want je kunt er wel benen of armen in zien, maar als je gaat inzoomen ga je onvermijdelijk toch twijfelen. Kijk er in ieder geval wat langer naar, want er valt een boel in te ontdekken, en niet alleen voor zoekfanaten.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 376 zit behoorlijk geraffineerd in elkaar, en het duurt dan ook even voor je alle optische illusies doorgrond hebt. Gewoon rustig de tijd nemen is de beste manier – verstand op nul en een tijdje gaan zitten kijken, dan valt alles om de beurt op zijn plek.
Holly’s stempelgrafiek – 2023 – nummer 377 is echt gemaakt om van een afstandje te bekijken – als de schilders van de Haagse school dat met schilderijen kunnen moet dat met stempels ook kunnen, dacht ik zo. Dus neem afstand, dan zie je wat ik bedoel, want als je er met je neus bovenop staat lijkt het nergens naar. Maar van een afstand komt er vorm en structuur in en komt hij sprankelend tot leven. Echt waar.
